ประวัติสมาคมค้าทองคำ Gold Traders Association

ประวัติสมาคมค้าทองคำ ปัญหาในยุคแรก จุดกำเนิดสมาคม การก่อตั้งสมาคมค้าทองคำ และผลงานต่างๆ ของสมาคมค้าทองคำ ไม่ว่าจะเป็นด้านโครงสร้างภาษี หรือด้านการพัฒนาอุตสาหกรรม รวบรวมไว้ที่นี่

วัตถุประสงค์ของสมาคมค้าทองคำ

ส่งเสริมการประกอบวิสาหกิจประเภทที่เกี่ยวกับการค้าทองคำ
สนับสนุนและช่วยเหลือสมาชิก แก้ไขอุปสรรคข้อขัดข้องต่างๆ รวมทั้งเจรจาทำความตกลงกับบุคคลภายนอก เพื่อประโยชน์ร่วมกันในการประกอบวิสาหกิจของสมาชิก สอดส่องและติดตามความเคลื่อนไหวของตลาดการค้าทองคำทั้งภายในและภายนอกประเทศ เพื่ออำนวยประโยชน์แก่การประกอบธุรกิจการค้า อุตสาหกรรม การเงิน หรือเศรษฐกิจ
ประสานความสามัคคี และแลกเปลี่ยนความรู้ความคิดเห็นซึ่งกันและกันในทางวิชาการ ข่าวสารการค้า ตลอดจนการวิจัยเกี่ยวกับการตลาดการค้าทองคำ
ขอสถิติ หรือเอกสาร หรือขอทราบข้อความใดๆ จากสมาชิกเกี่ยวกับการดำเนินการค้าทองคำ ทั้งนี้ด้วยความยินยอมจากสมาชิก
ส่งเสริมคุณภาพของทองคำที่สมาชิกเป็นผู้ผลิตหรือจำหน่ายให้เข้าสู่มาตรฐานที่ดี ตลอดจนวิจัยและปรับปรุงการผลิตและการค้าให้ได้ผลดียิ่งขึ้น
ร่วมมือกับรัฐบาลในการส่งเสริมคุณภาพทองคำให้อยู่ในมาตรฐานที่ดี สอดคล้องกับนโยบายของทางราชการ
ส่งเสริมการผลิตเพื่อให้ทองคำมีปริมาณเพียงพอแก่ความต้องการของตลาดทั้งภายในและภายนอกประเทศ
ทำความตกลงหรือวางระเบียบให้สมาชิกปฏิบัติ หรืองดเว้นการปฏิบัติ เพื่อให้การประกอบวิสาหกิจของสมาชิกดำเนินการไปด้วยความเรียบร้อย
ส่งเสริมพลานามัย กีฬา และจัดงานบันเทิงเป็นครั้งคราว
ประนีประนอมข้อพิพาทระหว่างสมาชิก หรือระหว่างสมาชิกกับบุคคลภายนอกในการประกอบวิสาหกิจ
ให้ความอนุเคราะห์แก่สมาชิกในด้านงานสวัสดิการ เท่าที่ไม่เป็นการต้องห้ามตามมาตรา 22 แห่งพระราชบัญญัติสมาคมการค้า พุทธศักราช 2509
ไม่ดำเนินการในทางการค้า หรือการเมืองอย่างใดทั้งสิ้น

อ่านเพิ่มเติม: รายชื่อสมาชิกสมาคมค้าทองคำ

ยุคแรกของการค้าทองคำในไทย

การค้าทองคำของไทยในยุคแรกนั้น วงการค้าทองคำจะเป็นลักษณะต่างคนต่างทำ ส่งผลให้เกิดความเหลื่อมล้ำในการประกอบการค้า ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการใช้เปอร์เซ็นต์ทองที่ไม่เท่ากัน โดยผู้ค้าทองบางรายผลิตทอง 99% บางรายก็ผลิตทอง 97% มีการแข่งขันโดยการทำการตลาด เรื่องค่ากำเหน็จ การแจกของชำร่วย การกำหนดเวลาเปิด – ปิดร้าน ซึ่งปัญหาเหล่านี้ควรได้รับการแก้ไข

ต้นกำเนิด “ชมรมร้านค้าทอง 11 ห้าง”

เมื่อสภาพปัญหาดังที่ได้กล่าวมาเริ่มมีความรุนแรงมากขึ้น ผู้ประกอบการร้านค้าทองรายใหญ่ในย่านถนนเยาวราชจึงได้รวมตัวกันมาร่วมประชุม แลกเปลี่ยนความคิดเห็นต่างๆ จากปัญหาที่เกิดขึ้น เพื่อให้การแข่งขันมีความเสมอภาคกัน พร้อมทั้งกำหนดมาตรฐานการค้าทองคำร่วมกัน โดยที่ประชุมเห็นควรจัดรวมกลุ่มให้เข้มแข็งขึ้น จึงจัดตั้งเป็นชมรมขึ้นมาภายใต้ชื่อว่า “ชมรมร้านค้าทอง 11 ห้าง”

ก่อตั้ง “สมาคมค้าทองคำ”

ทางด้านชมรมร้านค้าทอง 11 ห้าง ได้ทำงานอย่างหนัก โดยมุ่งมั่นพัฒนาการทำการค้า และความร่วมมือกันในเรื่องต่างๆ เมื่อการค้ามีการพัฒนามากขึ้นก็เริ่มเกิดผลลัพธ์ที่ดี ทางภาครัฐจึงนำกฎระเบียบต่างๆ เข้ามาบังคับใช้ในการดำเนินธุรกิจ เช่น เรื่องการจัดเก็บภาษี ต่อมาแกนนำในชมรมฯ มีความเห็นว่าควรจัดตั้งเป็นสมาคมอย่างเป็นทางการ

จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2526 กลุ่มชมรมฯ ได้ยื่นขอจดทะเบียนจัดตั้งเป็นสมาคมขึ้นภายใต้ชื่อว่า “สมาคมค้าทองคำ” เมื่อวันที่ 8 สิงหาคม 2526

โดยสมาชิกสมาคมในระยะแรกประกอบด้วยร้านค้าทองในย่านเยาวราช และภายหลังได้มีสมาชิกที่ประกอบธุรกิจค้าทองคำจากทั่วประเทศเข้ามาเพิ่มเติมขึ้นเป็นลำดับ

ผลงานที่ผ่านมาของสมาคมค้าทองคำ

ทางด้านโครงสร้างภาษีอากร

สมาคมค้าทองคำได้ผลักดันแก้ปัญหาโครงสร้างภาษีอากร ซึ่งนับเป็นอุปสรรคสำคัญยิ่งต่อการดำเนินธุรกิจค้าทองคำและมีผลกระทบอย่างกว้างขวาง สมาคมฯ ได้มีบทบาทผลักดันให้เกิดการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างภาษี เพื่อให้เกิดความเป็นธรรม และเอื้อต่อการประกอบธุรกิจของผู้ประกอบการค้าทองคำทั้งประเทศ

การเปลี่ยนแปลงอัตราภาษีศุลกากร สำหรับการนำเข้าทองคำแท่ง

สืบเนื่องจากในสมัยก่อน การนำเข้าทองคำแท่งจะต้องเสียภาษีนำเข้าในอัตราสูงถึง 35% ส่งผลให้มีการลักลอบนำทองคำเข้ามาในประเทศเป็นจำนวนมาก ซึ่งไม่เป็นผลดีต่อเศรษฐกิจโดยรวม โดยสมาคมฯ ให้มุมมองว่า ทองคำเปรียบเสมือนเงินตรา และสามารถนำมาเป็นทุนสำรองระหว่างประเทศได้เมื่อเกิดวิกฤตทางเศรษฐกิจ

ดังนั้นจึงเสนอรัฐบาลในขณะนั้นให้ยกเว้นการจัดเก็บภาษีนำเข้าทองคำแท่ง เพื่อให้เกิดความคล่องตัวของเศรษฐกิจ และเป็นแนวทางที่เป็นสากล จนรัฐบาลมีความเห็นที่สอดคล้องกัน และมีการปรับลดอัตราภาษีเหลือ 5% และต่อมาได้ ลดลงเหลือ 0% ในปี 2535 ซึ่งทำให้ประชาชนผู้บริโภคสามารถซื้อทองคำแท่งในราคาที่สะท้อนความเป็นจริงกับตลาดโลก ทำให้ตลาดการค้าขายทองคำในประเทศไทยเกิดการขยายตัวอย่างมาก

การเปลี่ยนแปลงการจัดเก็บภาษีสำหรับธุรกิจค้าทองคำ ภาษีโภคภัณฑ์, ภาษีการค้า, ภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT)

การจัดเก็บภาษีในรูปแบบเดิมมีปัญหาในทางปฏิบัติ และก่อให้เกิดปัญหาการหลีกเลี่ยงภาษีอย่างมาก ภาษีมูลค่าเพิ่มมีผลทำให้กำลังซื้อของประชาชน และความต้องการที่จะเปลี่ยนทองรูปพรรณใหม่ปรับลดลง เนื่องจากต้องเสียภาษีซ้ำซ้อน ส่งผลให้ธุรกิจการค้าทองคำไม่ขยายตัว

สมาคมฯ จึงเป็นตัวแทนผลักดันการปรับเปลี่ยนโครงสร้างภาษี VAT โดยการให้ข้อมูล และเปรียบเทียบผลดีผลเสีย ซึ่งผลจากการผลักดันในครั้งนั้น ทำให้มีการเปลี่ยนแปลงการจัดเก็บภาษีในรูปแบบใหม่ที่เป็นมาตรฐานเดียวกับสากล โดยจัดเก็บภาษีเฉพาะส่วนต่างของมูลค่าที่เพิ่มขึ้นจากราคาทองคำแท่ง ซึ่งมีผลบังคับใช้เมื่อปี 2543 และส่งผลให้ตลาดการค้าขายทองรูปพรรณของประเทศไทยเกิดการขยายตัวอย่างมากเช่นกัน

ทางด้านการพัฒนาอุตสาหกรรม และธุรกิจค้าทองคำ

การสร้างมาตรฐานเปอร์เซ็นต์ทอง 96.5% ทั่วประเทศ

นอกจากเรื่องการจัดระเบียบภาษีในวงการค้าทองคำแล้ว อีกหนึ่งผลงานที่ถือว่าสร้างความประทับใจให้กับร้านค้าทองคำทั่วประเทศก็คือ การร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ในการสร้างมาตรฐานทองรูปพรรณให้มีเปอร์เซ็นต์ความบริสุทธิ์ของทอง 96.5% เริ่มตั้งแต่ต้นทาง คือการควบคุมโรงงานผู้ผลิตหรือร้านค้าส่งทุกรายให้ผลิตสินค้าที่มีมาตรฐานตามที่กำหนด ไปจนถึงปลายทางก็คือร้านค้าปลีก โดยมีการสุ่มตรวจเปอร์เซ็นต์ความบริสุทธิ์ของทองอยู่เสมอ ถือเป็นการตรวจจากต้นน้ำ เมื่อต้นน้ำดี ปลายน้ำย่อมดีตามไปด้วย

ทำให้ในปัจจุบัน ปัญหาทองเขียวหรือทองเปอร์เซ็นต์ต่ำที่พบบ่อยครั้งในอดีตหมดไปจากท้องตลาด ผู้บริโภคมีความเชื่อมั่นว่าจะได้รับทองรูปพรรณที่ได้มาตรฐาน แม้ว่าในช่วงแรกของการดำเนินงานจะมีแรงต้าน เพราะเห็นว่าการสร้างมาตรฐานเดียวกันนั้นยุ่งยาก แต่เมื่อผู้ค้าทองส่วนใหญ่เข้าใจว่าการปฏิบัติตามมาตรฐานจะทำให้การค้าทองได้รับความน่าเชื่อถือ และส่งผลดีต่อการประกอบธุรกิจในอนาคต ผู้ประกอบการหลายรายก็เริ่มให้ความร่วมมือและเข้าร่วมในการดำเนินงาน

ในอดีตผู้บริโภคที่ต้องการจะซื้อทองก็จะมุ่งหน้ามายังเยาวราช เพราะเข้าใจว่าเป็นทองที่มีมาตรฐาน แต่เมื่อมีการจัดทำโครงการนี้ขึ้น มีเครื่องหมายที่ประกาศรับรองจาก สคบ. และ สคบ. มีการประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนได้รับทราบถึงมาตรฐานดังกล่าว ก็ทำให้บรรดาร้านค้าทองทั่วประเทศมีผลประกอบกิจการค้าขายที่ดีขึ้น และเห็นชอบกับแนวทางการดำเนินงานของสมาคมค้าทองคำ

การให้ความคุ้มครองผู้บริโภคโดยการประกันราคารับคืนทองรูปพรรณ

สมาคมค้าทองคำได้ให้ความร่วมมือกับภาครัฐ ในการประชาสัมพันธ์ให้ร้านทองประกันราคารับซื้อคืนทองรูปพรรณของตัวเอง ทำให้ผู้บริโภคมั่นใจว่า หากซื้อทองจากร้านนั้นๆ และนำมาขายคืน จะไม่ถูกเอารัดเอาเปรียบ ร้านทองจึงเห็นด้วยกับแนวทางการดำเนินงานของสมาคมฯ ที่ช่วยสร้างความเชื่อมั่นต่อผู้บริโภค และทำให้การค้าขายทองคำของไทยมีความคล่องตัวขึ้น

การจัดการปัญหาทองปลอม

จากการที่มีกลุ่มมิจฉาชีพผลิตทองปลอมออกมาเพื่อหลอกขาย หรือขายฝากให้แก่ร้านทองทั่วไปในรูปแบบของทองรูปพรรณเก่า โดยลักษณะพฤติกรรมของคนร้ายจะกระทำเป็นขบวนการ และมีความยากลำบากในการเอาผิด ซึ่งพฤติกรรมเหล่านี้ก่อความเสียหายโดยภาพรวมจำนวนมหาศาล

สมาคมฯ จึงได้จัดตั้งคณะอนุกรรมการฯ ขึ้นมาดูแลปัญหานี้ และได้ประสานงานกับทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เช่น สำนักงานตำรวจแห่งชาติ, สภาทนายความ ฯลฯ โดยที่ผ่านมาได้มีการทลายแหล่งผลิตทองปลอม และกลุ่มแก๊งต่างๆ มาอย่างต่อเนื่อง

และยังได้จัดสัมมนาให้ความรู้แก่ผู้ประกอบการทั่วประเทศ ในโครงการ “รู้ทันทองปลอม สัญจร” ซึ่งจัดไปยังภูมิภาคต่างๆ อย่างสม่ำเสมอ ซึ่งปัจจุบันทำให้ปัญหาทองปลอมลดน้อยลงเป็นอย่างมาก

การกำหนดและประกาศราคาทองคำของประเทศไทย

สมาคมค้าทองคำเป็นผู้กำหนดและประกาศราคาทองคำของประเทศไทย โดยได้รับการยอมรับเป็นราคาอ้างอิงกลางของประเทศไทย ทั้งจากหน่วยงานภาครัฐและเอกชน เช่น กระทรวงพาณิชย์ กระทรวงการคลัง กรมสรรพากร ธนาคารแห่งประเทศไทย และหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง

สมาคมค้าทองคำมีการแต่งตั้งคณะอนุกรรมการควบคุมราคาทองของสมาคมฯ คอยกำกับดูแลตลอดช่วงเวลาการซื้อขาย โดยการตัดสินใจปรับขึ้น-ลงราคาทองคำในประเทศแต่ละครั้ง ทางสมาคมฯ จะพิจารณาองค์ประกอบของราคาทองคำในตลาดโลก ค่าเงินบาท อัตราค่า Premium รวมถึง Demand และ Supply ภายในประเทศเป็นสำคัญ กล่าวได้ว่าตลาดค้าทองคำของไทยเป็นตลาดที่มีการแข่งขันอย่างสมบูรณ์ และสามารถดำเนินไปด้วยกลไกตลาดอย่างแท้จริง

ดูราคาทองตามประกาศสมาคมค้าทองคำย้อนหลังได้ที่ ราคาทองย้อนหลัง

อ่านเพิ่มเติม: ค่าบล็อก ค่าพรีเมียม คืออะไร